Đọc hiểu bài thơ Thương vợ

Bài viết hôm nay, chúng tôi sẽ hướng dẫn các em cách đọc hiểu bài thơ Thương vợ của Trần Tế Xương để hiểu thêm về giá trị nội dung, giá trị nghệ thuật của tác phẩm. Với những dữ liệu tổng hợp được, các em có thể ôn tập, làm tốt các bài tập làm văn yêu cầu phân tích bài thơ Thương vợ sau này.

Đề bài: Đọc hiểu bài thơ Thương vợ

doc hieu bai tho thuong vo

Bài văn mẫu Đọc hiểu bài thơ Thương vợ

Bài làm

Tú Xương là một trong số không nhiều nhà thơ trung đại hay làm thơ về vợ. Các nhà nho, đệ tử của cửa Khổng sân Trình vốn chỉ coi vợ là người "nâng khăn sửa túi" nên sự vất vả của vợ, với họ, là lẽ đương nhiên. Vì thế, họ ít viết thơ về vợ như các nhà thơ hiện đại. Riêng Tú Xương viết rất nhiều thơ về vợ, trong đó tiêu biểu có bài Thương vợ. Đây là bài thơ thể hiện cả tài thơ và nhân cách Tú Xương.

Sinh ra vào thời buổi "Tây Tàu lố lăng", đạo đức xã hội suy đồi nghiêm trọng, Tú Xương luôn mang trong mình tâm sự cay đắng của một người có nhân cách nhưng bất lực. Bao nhiêu điều ngang tai trái mắt đã được Tú Xương đưa vào thơ. Mỗi bài thơ trào phúng của ông là một tiếng chửi chua chát và cay độc ném vào lũ người sẵn sàng bán rẻ lương tâm, giẫm đạp lên quyền lợi và danh dự dân tộc, chà đạp lên đạo lí để hòng hưởng cuộc sống no nê. Đó chính là mảng thơ trào phúng.

Bên cạnh đó, những bài thơ trữ tình sâu lắng của Tú Xương lại thể hiện những nỗi niềm ẩn khuất đằng sau cái vẻ chanh chua, cay nghiệt với cuộc đời. Tâm sự của một con người đau đời, đau cho mình được ông dồn nén ở đây. Thương vợ là một trong số những bài thơ như thế. Hình thức thơ Đường luật đã được cách tân bởi những ngôn từ đời thường giản dị, gần gũi với dân gian và tâm sự rất thật của một người chồng khi viết về người vợ tảo tần của mình. Tú Xương có một người vợ rất thảo hiền. Cả cuộc đời bà Tú đã hi sinh cho chồng con, điều này được thể hiện qua những bài thơ nhà thơ viết về vợ. Là một nhà nho sống vào thời buổi người ta đang sẵn sàng "Vứt bút lông đi viết bút chì" để được hưởng cuộc sống "Sáng rượu sâm banh tối sữa bò", với tâm hồn thanh sạch của một con người, ông Tú đã chẳng thể giúp gì được cho vợ. Gánh nặng gia đình dồn lên vai bà Tú, nhưng với tấm lòng tần tảo và đức hi sinh của người phụ nữ phương Đông, bà Tú đã luôn cố gắng để đảm bảo cuộc sống cho chồng con, để ông Tú vẫn được rảnh rang thực hiện vai trò "người thư kí thời đại". Chính vì lẽ đó mà ông Tú luôn tôn trọng vợ.

Bài thơ xuất hiện hai nhân vật : người vợ và người chồng. Hình ảnh người vợ hiện lên qua cảm nhận của nhân vật trữ tình - người chồng :

Quanh năm buôn bán ở mom sông,
Nuôi đủ năm con với một chồng.
Lặn lội thân cò khi quãng vắng,
Eo sèo mặt nước buổi đò đông.

Bốn câu thơ đã khái quát những nỗi vất vả hàng ngày của người vợ bươn chải để kiếm sống và nuôi chồng, nuôi con. Nỗi vất vả của người vợ được thể hiện ngay ở dòng thơ đầu. "Quanh năm" là thời gian không ngừng nghỉ, "mom sông" là địa điểm chông chênh, tất cả đều gợi sự vất vả, cực nhọc. Nguyên nhân của sự vất vả ấy là gánh nặng gia đình. Một hình thức so sánh lạ. Chiếc đòn gánh trên vai người vợ với một bên là năm con, một bên là một chồng. Người chồng là một bên của gánh nặng lo toan ấy. Dường như đó là lời tự trách chua cay. Vì gia đình, vì người chồng có quá nhiều nhu cầu ấy mà người vợ vất vả hơn. Hai câu thơ sau nỗi vất vả như càng tăng tiến. Những từ ngữ như lặn lội - quãng vắng, eo sèo - đò đông có sức gợi. Hình ảnh người vợ vất vả như hiện rõ hơn, day dứt hơn trong cảm nhận của người chồng. Người chồng rất thấu hiểu nỗi cực nhọc của vợ. Thấu hiểu để cảm thông, để trân trọng người vợ thảo hiền. Nhân cách của người chồng thể hiện ở sự thấu hiểu ấy. Không phải ông vô trách nhiệm với gia đình và vợ con mà bởi ông bế tắc. Giữa lúc cuộc sống xã hội đầy rẫy những chuyện đảo điên :

Nhà kia lỗi phép con khinh bố,
Mụ nọ chanh chua vợ chửi chồng.

mà người vợ vẫn nhẫn nại miệt mài, vẫn một lòng một dạ với chồng con. Chính điều đó đã khiến người chồng cảm phục. Ông nói lên sự cảm thông của mình :

Một duyên hai nợ âu đành phận,
Năm nắng mười mưa dám quản công.

Hai thành ngữ xuất hiện trong hai câu thơ đều có nghĩa diễn tả sự vất vả của người phụ nữ phải nuôi chồng nuôi con. Và cũng ở đây, một lần nữa, người chồng thể hiện sự trân trọng đối với người vợ. "âu đành phận", "dám quản công" không phải là sự cam chịu của người vợ mà đó là lời của nhân vật trữ tình - người chồng. Hình ảnh người vợ cứ lặng lẽ làm việc nuôi chồng nuôi con với một đức hi sinh vô cùng lớn lao đã là hình tượng nổi bật trong bài thơ. Chỉ đến hai câu thơ cuối, người chồng mới bày tỏ thái độ của mình với chính mình. Câu thơ có vẻ như một sự thay đổi mạch cảm xúc khá đột ngột :

Cha mẹ thói đời ăn ở bạc,
Có chồng hờ hững cũng như không.

Đó là hình thức một câu chửi. Ai chửi ? Tất nhiên theo mạch cảm xúc của bài thơ thì đây là lời của nhân vật trữ tình. Từ cảm thông đến Thương vợ mà giận mình, giận đời. Giận mình vì là kẻ vô tích sự, đã không giúp gì được cho vợ lại còn trở thành gánh nặng cho vợ trong cuộc mưu sinh đầy vất vả ; giận đời vì đã biến những ông chồng thành kẻ vô tích sự như thế. Trong nhiều bài thơ tự trào, Tú Xương cũng đã thể hiện tâm sự này. Không thể bán mình, biến mình thành kẻ làm thuê cho thực dân và tay sai nên người chồng không thể san sẻ được gánh nặng cho vợ. Người đàn ông, người chồng, con người có nhân cách ấy, trước vất vả nhọc nhằn của người vợ đã cất lên lời chửi. Như tự chửi mình nhưng là chửi đời. Chửi những ông chồng vô tích sự nhưng lại thích hưởng thụ, chửi cuộc đời đen bạc để những người phụ nữ vốn đã vất vả, thiệt thòi lại càng vất vả, thiệt thòi hơn. Chửi "thói đời ăn ở bạc" đã biến những ông chồng không thành kẻ hư hỏng thì cũng thành người vô tích sự.

Là một nhà nho sinh ra vào thời kì Hán học đã thất thế nên một ông Tú chẳng thể giúp gì được cho vợ con. Tâm trạng Thương vợ được trở lại nhiều lần trong thơ Tú Xương. Thấu hiểu và trân trọng sự vất vả của vợ, tình cảm đối với người vợ hiền thảo tảo tần đã khiến Tú Xương đóng góp cho văn học Việt Nam một hình tượng đẹp về người phụ nữ phương Đông. Ngôn ngữ dung dị, đời thường, sử dụng nhiều yếu tố dân gian, với tài năng và tấm lòng, Tú Xương đã tạo nên một bài thơ hay có giá trị nhân văn sâu sắc.

-------------------------------------

Trên đây là phần đọc hiểu bài thơ Thương vợ hay, ấn tượng nhất. Ngoài ra, để ôn tập kiến thức, học tốt môn Ngữ văn lớp 11, các em  cần chủ động tìm hiểu các bài văn mẫu Soạn bài Thương vợ  cùng phần Bình giảng bài thơ Thương vợ của Tú XươngPhân tích hai câu thơ cuối bài thơ Thương vợ của Trần Tế Xương,...

https://thuthuat.taimienphi.vn/doc-hieu-bai-tho-thuong-vo-39286n.aspx

Tác giả: Quỳnh Búp Bê     (4.0★- 3 đánh giá)  ĐG của bạn?

  

Bài viết liên quan

Sơ đồ tư duy Thương vợ
Soạn bài Thương vợ
Phân tích hai câu thơ cuối bài thơ Thương vợ của Trần Tế Xương
Dàn ý phân tích bài thơ Thương Vợ
Phân tích bài thơ Thương vợ để làm nổi bật tâm sự mang nỗi niềm thế sự của tác giả
Từ khoá liên quan:

Doc hieu bai tho Thuong vo

, cau hoi doc hieu bai thuong vo, doc hieu bai thuong vo,
SOFT LIÊN QUAN
  • Sơ đồ tư duy Thương vợ

    Sơ đồ tư duy Ngữ văn lớp 11

    Nhằm hỗ trợ các em học sinh dễ dàng hơn trong việc tiếp thu các nội dung kiến thức về tác phẩm Thương vợ của nhà thơ Tú Xương, chúng tôi giới thiệu Sơ đồ tư duy Thương vợ ngắn gọn, dễ hiểu dưới đây, các em cùng tham khảo.

Tin Mới

  • Dàn ý suy nghĩ của em về tình cảm gia đình

    Tình cảm gia đình là thứ tình cảm vô cùng thiêng liêng, cao cả luôn được con người nâng niu giữ gìn, vậy bằng những kiến thức và hiểu biết của bản thân, em hãy trình bày dàn ý suy nghĩ của em về tình cảm gia đình nhằm giúp người đọc hiểu rõ hơn về suy nghĩ, quan điểm của em.

  • Suy nghĩ về rừng bị tàn phá

    Rừng được xem là "lá phổi xanh" của nhân loại, nơi cung cấp không khí trong lành và nguồn sống cho con người. Tuy nhiên một thực trạng đáng báo động hiện nay là việc chặt phá rừng bừa bãi đang ngày càng gia tăng. Từ vai trò của rừng và thực trạng tàn phá rừng bừa bãi, em hãy trình bày suy nghĩ về rừng bị tàn phá, từ đó nêu được tầm quan trọng của việc bảo vệ rừng ngày nay.

  • Suy nghĩ của em về tình cảm gia đình

    Tình cảm gia đình là thứ tình cảm thiêng liêng, cao đẹp nhất trong cuộc sống con người, gia đình cũng là nguồn thi hứng bất tận cho các nhà văn, nhà thơ. Bài văn mẫu suy nghĩ của em về tình cảm gia đình sẽ cùng các bạn

  • Câu đố vui về Tết hay nhất

    Cùng với những lời chúc mừng năm mới, những câu đố vui về Tết cũng được nhiều người sử dụng để mang lại niềm vui, tiếng cười cho mọi người nhân dịp


 Mùa hè tới rồi muốn so sánh giá tìm điều hòa giá rẻ nhất thị trường hãy dùng TopGia để so sanh gia có nhiều mẫu dieu hoa để so sanh sanh, xem dieu hoagiá rẻ để so sánh giá