Soạn bài Ngữ Cảnh

Các em soạn bài Ngữ cảnh để hiểu hơn về khái niệm ngữ cảnh, các nhân tố của ngữ cảnh (Đối tượng giao tiếp, bối cảnh ngoài ngôn ngữ) và vai trò của ngữ cảnh, từ đó áp dụng những kiến thức lý thuyết vào giải quyết các bài tập trang 106 SGK Ngữ văn 11, tập 1.

Mục Lục bài viết:
1. Soạn bài Ngữ Cảnh, ngắn 1
2. Soạn bài Ngữ Cảnh, ngắn 2

 

Soạn bài Ngữ Cảnh, ngắn 1

A. Kiến thức lý thuyết
Các em học sinh tự đọc phần I, II, III trong sách giáo khoa Ngữ văn 11, tập 1 ở trang 102 – 105.
B. Hướng dẫn giải bải tập phần Luyện tập
Câu 1: (trang 106 SGK Ngữ Văn 11)
Trả lời:
* Trước hết, để làm được bài tập này, các em cần hiểu về ngữ cảnh (hoàn cảnh sáng tác) bài Văn tế nghĩa sĩ Cần Giuộc:
- Hoàn cảnh đất nước lúc bấy giờ: Những năm đầu cuộc kháng chiến chống Pháp, toàn thể nhân dân đồng lòng quyết tâm đánh giặc.
- Hoàn cảnh cụ thể ra đời bài văn: Nhân sự kiện nghĩa sĩ Cần Giuộc hi sinh trong trận đánh tập kích đồn Pháp ngày 16/ 12/ 1861, Nguyễn Đình Chiểu nhận được lệnh của tuần phủ Gia Định – Đỗ Quang viết bài tế để tưởng nhớ 20 nghĩa sĩ đã hi sinh trong trận phản công của địch.
* Chi tiết miêu tả trong hai câu văn:
- Dân chúng lo sợ khi nghe thấy tiếng gió thổi, tiếng chim kêu, nhìn thấy cây cỏ thôi cũng tưởng quân giặc đuổi đánh => Tin giặc sắp tới lan truyền khắp nơi, tình thế cấp bách nhưng vẫn chưa nhận được lệnh đánh giặc; cảm nhận được sự nhơ nhuốc, tanh hôi, mọi rợ của thực dân Pháp.
- Nhận thấy “bòng bong” (vỉ buồm trên tàu), “ống khói” của lũ giặc cướp nước đang tới gần, lòng dân càng thêm căm hờn, uất hận thể hiện qua chi tiết “muốn tới ăn gan, cắn cổ”.
Câu 2: (trang 106 SGK Ngữ Văn 11)
Trả lời: Xem lại lý thuyết phần Hiện thực được nói tới (trang 104, SGK Ngữ văn 11, tập 1)
- Hiện thực bên ngoài: Đêm đã về khuya, tiếng trống canh vang lên dồn dập nhưng nhân vật trữ tình vẫn lẻ bóng một mình, cô đơn, lạc lõng.
- Hiện thực tâm trạng: Sự thương xót, tủi thân, ngậm ngùi cho số phận mình của kiếp “hồng nhan” trong thân phận làm lẽ.
Câu 3: (trang 106 SGK Ngữ Văn 11)
Trả lời: Các em đọc lại bài thơ Thương vợ của Tú Xương, trang 29 SGK Ngữ văn 11, tập 1.
- Hình ảnh bà Tú:
+ Công việc hằng ngày “Buôn bán ở mom sông”: Cho biết bà làm nghề buôn bán nhỏ ở ven sông với nhiều sự khó khăn, khổ cực.
+ Hoàn cảnh sống của gia đình tác giả: 5 con nheo nhóc + ông chồng là Tú Xương lận đận trong thi cử, chỉ biết học hành vác lều chõng đi thi tới 8 lần đều chỉ đậu đến bậc tú tài (bậc THPT bây giờ) cũng chẳng giúp được gì, vậy nên việc nhà và tiền sinh hoạt cuộc sống gia đình đều do bàn tay bà Tú đảm đương, gánh vác.
=> Qua đây, ta thấy được sự vất vả của bà Tú và phẩm chất tốt đẹp của bà: Đảm đang, tảo tần, yêu thương, chăm lo và hi sinh hết mình vì chồng con.
Câu 4: (trang 106 SGK Ngữ Văn 11)
Trả lời: Các em đọc kĩ lại lý thuyết phần II. Các nhân tố của ngữ cảnh (trang 103 – 105 SGK Ngữ Văn 11).
Gợi ý phân tích các nhân tố trong ngữ cảnh ở các câu thơ trích trong “Vịnh khoa thi Hương”:
- Nhân vật giao tiếp: Tú Xương – nhà thơ đồng thời là trí thức Nho học cuối thời trải qua nhiều cuộc thi nhưng không đỗ đạt cao, đã chứng kiến nhiều trò lố lăng, kệch cỡm của các khoa thi nói riêng và xã hội nói chung lúc bấy giờ.
- Bối cảnh giao tiếp:
+ Bối cảnh giao tiếp rộng: Khoa thi Hương ở đất Bắc ba năm mở một lần, khi Pháp xâm lược đã thay đổi địa điểm thi: Các sĩ tử ở Hà Nội xuống thi cùng với sĩ tử ở Nam Định.
+ Bối cảnh giao tiếp hẹp: Các câu thơ nhắc tới khoa thi Đinh Dậu năm 1897.
+ Hiện thực được nói tới:

  • Hiện thực bên ngoài: Hình thức thi cũ của triều đình đã được Pháp thay đổi, trong khoa thi này Đu-me – toàn quyền Pháp ở Đông Dương cùng vợ đến dự.
  • Hiện thực tâm trạng: Qua những hình ảnh “lọng cắm rợp trời, váy lê quét đất”, tác giả bộc lộ thái độ châm biếm, mỉa mai thói hợm hĩnh, khoa trương, lố lăng của bộ máy quan lại chính quyền Pháp ở trường thi; ẩn sau đó là sự chua xót của tác giả trước cảnh nước mất nhà tan.

Câu 5: (trang 106 SGK Ngữ Văn 11)
Trả lời:
- Câu đó phải được hiểu theo nghĩa: “Bác có biết bây giờ là mấy giờ không?” hoặc “Bác cho hỏi bây giờ là mấy giờ rồi?”.
- Mục đích: Hỏi giờ.
  Thực hành thành ngữ, điển cố là bài học nổi bật trong Tuần 6 của chương trình học theo SGK Ngữ Văn 11, học sinh cần Soạn bài Thực hành thành ngữ, điển cố, đọc trước nội dung, trả lời câu hỏi trong SGK

Xem tiếp các bài soạn để học tốt môn Ngữ Văn lớp 11

- Soạn bài Chữ người tử tù
- Soạn bài Luyện tập thao tác lập luận so sánh

 

 

Soạn bài Ngữ Cảnh, ngắn 2

I. KHÁI NIỆM NGỮ CẢNH

Ngữ cảnh là tiền đề, cơ sở cho việc vận dụng các từ ngữ vào trong việc tạo lập và lĩnh hội lời nói.
 
II. CÁC NH N TỐ CỦA NGỮ CẢNH 
- Nhân vật giao tiếp 
- Bối cảnh ngoài ngôn ngữ
- Văn cảnh
 
III. VAI TRÒ CỦA NGỮ CẢNH 
Ngữ cảnh có vị trí đặc biệt quan trọng trong việc tạo lập lời nói. Đó chính là môi trường để sản sinh lời nói, câu văn.
 
IV. LUYỆN TẬP 
Câu 1: Trong Văn tế nghĩa sĩ Cần Giuộc có câu viết: “Tiếng phong hạc phập phồng hơn mươi tháng, … muốn ra cắn cổ”. 
Những chi tiết được miêu tả trong đoạn văn mở ra cho chúng ta thấy hoàn cảnh tin tức giặc xâm lược kéo đến hơn mười tháng nay mà lệnh đánh giặc của quan vẫn chưa thấy đâu “trông tin quan như trời hạn trông mưa”. Nhân dân đã nhận ra rõ bộ mặt tàn bạo, bất nhân, độc ác, ngang ngược của kẻ thù xâm lược đồng thời bày tỏ thái độ căm ghét quân giặc tàn bạo.
 
Câu 2: Hiện thực trong hai câu thơ của Hồ Xuân Hương:
Đêm khuya văng vẳng trống canh dồn 
Trơ cái hồng nhan với nước non. 
Hai câu thơ nói đến hình ảnh người phụ nữ cô đơn, lẻ loi mang tâm trạng xót xa, bẽ bàng cho chính mình giữa đêm khuya
 
Câu 3: 
Bà Tú là người vợ tần tảo, chịu thương chịu khó, luôn yêu thương chồng con
“Một nắng hai sương” không chỉ nói lên nỗi vất vả cơ cực của bà Tú mà thông qua đó ta còn thấy được hình ảnh một người phụ nữ giàu đức hi sinh lo cho chồng, cho con
 
Câu 4: 
Nhà nước ba năm mở một khoa 
Trường Nam thi lẫn với trường Hà. 
Kì thi Hương được tổ chức ba năm một lần. Chính quyền Pháp yêu cầu bắt các sĩ 
tử từ Hà Nội xuống thi chung với Nam Định → Đây là ngữ cảnh của hai câu thơ 
trên
Lọng cắm rợp trời quan sứ đến 
Váy lê quét đất mụ đầm ra. 
Toàn quyền Pháp và vợ đến dự tại khoa thi → Đây là ngữ cảnh của hai câu trên
 
Câu 5: 
Ngữ cảnh của câu đó là dùng để hỏi thời gian: hiện tại là mấy giờ
Mục đích: biết chính xác thời gian để sắp xếp và chuẩn bị cho công việc.
 

http://thuthuat.taimienphi.vn/soan-bai-ngu-canh-38069n.aspx

Tác giả: Ngọc Thảo     (4.0★- 14 đánh giá)  ĐG của bạn?

  

Bài viết liên quan

Soạn bài Thuốc
Soạn bài Bài ca phong cảnh Hương Sơn
Soạn bài Lầu Hoàng Hạc
Soạn văn lớp 10 - Soạn bài Tình cảnh lẻ loi của người chinh phụ
Soạn văn lớp 6 - Cô Tô (Nguyễn Tuân)
Từ khoá liên quan:

Hướng dẫn soạn bài ngữ cảnh

, soạn văn bài ngữ cảnh, soạn bài ngữ cảnh lớp 11,
SOFT LIÊN QUAN
  • Giáo án bài Khởi ngữ

    Giáo án ngữ văn 9 dành cho giáo viên

    Thiết kế giáo án trước khi lên lớp là một khâu quan trọng và cần thiết mà mỗi người giáo viên cần đầu tư thời gian và công sức lớn để có thể lập kế hoạch giảng dạy cho đúng đắn, thuyết phục, vậy nên nhằm giúp các thầy cô tiết kiệm thời gian và công sức trong việc soạn giáo án bài Khởi ngữ, chúng tôi giới thiệu bài mẫu dưới đây để các thầy cô tham khảo.

Tin Mới


 Mùa hè tới rồi muốn so sánh giá tìm điều hòa giá rẻ nhất thị trường hãy dùng TopGia để so sanh gia có nhiều mẫu dieu hoa để so sanh sanh, xem dieu hoagiá rẻ để so sánh giá