Soạn bài Nguyễn Đình Chiểu, ngôi sao sáng trong văn nghệ của dân tộc

Gợi ý trả lời 5 câu hỏi trang 54 SGK Ngữ Văn lớp 12 trong phần soạn bài Nguyễn Đình Chiểu, ngôi sao sáng trong văn nghệ của dân tộc để hiểu hơn về con người cũng như nhân cách lớn của nhà thơ, nhà văn Nguyễn Đình Chiểu.

Mục Lục bài viết:
1. - Soạn bài Nguyễn Đình Chiểu, ngôi sao sáng trong văn nghệ của dân tộc (Ngắn 1)
2. - Soạn bài Nguyễn Đình Chiểu, ngôi sao sáng trong văn nghệ của dân tộc (Ngắn 2)
3. - Soạn bài Nguyễn Đình Chiểu, ngôi sao sáng trong văn nghệ của dân tộc (Ngắn 3)

 

 

soan bai nguyen dinh chieu ngoi sao sang trong van nghe cua dan toc

Soạn bài Nguyễn Đình Chiểu, ngôi sao sáng trong văn nghệ của dân tộc trang 53 SGK Ngữ văn 12 tập 1

 

Soạn bài Nguyễn Đình Chiểu, ngôi sao sáng trong văn nghệ của dân tộc, Ngắn 1

Câu 1.
a. Các luận điểm chính của bài: - Mở bài
- Thân bài gồm 3 luận điểm
- Kết bài
b. Cách sắp xếp các luận điểm trên khác với trật tự thông thường.
Câu 2. Tác giả cho rằng văn thơ của Nguyễn Đình Chiểu cũng giống như "những vì sao có ánh sáng khác thường", "con mắt chúng ta phải chăm chú nhìn thì mới thấy".
Câu 3. Tác giả đã giúp chúng ta nhận ra những "ánh sáng khác thường" của ngôi sao sáng Nguyễn Đình Chiểu trên bầu trời văn nghệ Việt Nam.
Câu 4. Tác giả lại cho rằng ngôi sao Nguyễn Đình Chiểu đáng phải sáng tỏ hơn nữa không chỉ thời ấy, mà còn cả trong thời đại hiện nay.
Câu 5. Bài nghị luận này không hề khô khan mà đầy sức hấp dẫn, lôi cuốn là nhờ những yếu tố sau đây:
- Cách nghị luận không chỉ xác đáng, chặt chẽ, mà còn xúc động, thiết tha, với nhiều hình ảnh, ngôn ngữ đặc sắc, khiến người dọc còn nhớ mãi.
- Cách nhìn mới mẻ, có giá trị phát hiện của tác giả đã lôi cuốn người đọc vào bài viết của mình.

 

Xem trước và xem lại các bài học gần đây để học tốt Ngữ Văn lớp 12 hơn

- Soạn bài Đọc thêm: Đô-xtoi-ép-xki
- Soạn bài Nghị luận về một hiện tượng đời sống


Soạn bài Nguyễn Đình Chiểu, ngôi sao sáng trong văn nghệ của dân tộc, Ngắn 2

 

I. Tác giả & tác phẩm

1. Tác giả
Phạm Văn Đồng (1906 – 2000), một nhà cách mạng lớn của đất nước ta trong thế kỉ Xx, quê ở xã Đức Tân, huyện Mộ Đức, tỉnh Quảng Ngãi.
- Cuộc đời:
+ Tham gia cách mạng từ rất sớm.
+ Tham gia chính phủ lâm thời năm 1945.
+ Giữ nhiều chức vụ quan trọng trong hàng ghế Trung ương Đảng.
- Con người: Là nhà hoạt động cách mạng xuất sắc, tâm huyết với mặt trận văn hóa dân tộc.
2. Tác phẩm
Bài Nguyễn Đình Chiểu, ngôi sao sáng trong văn nghệ của dân tộc được tác giả viết nhân kỉ niệm 75 năm ngày mất của Nguyễn Đình Chiểu (3 – 7 – 1888).

II. Hướng dẫn soạn bài

Câu 1 (trang 53 sgk Ngữ Văn 12 Tập 1):
* Những luận điểm chính của bài viết:
Phần mở đầu: Tác giả nêu luận điểm trung tâm của bài văn: Nguyễn Đình Chiểu là nhà thơ lớn của dân tộc phải được tìm hiêu và đề cao hơn nữa.
Phần thân bài: Trình bày những nét đặc sắc về cuộc đời và thơ văn Nguyễn Đình Chiểu.
- Luận điểm 1: Nguyễn Đình Chiểu là nhà thơ yêu nước.
- Luận điểm 2: Thơ văn yêu nước của Nguyễn Đình Chiểu.
- Luận điểm 3: Giá trị nghệ thuật của tác phẩm Lục Vân Tiên.
Phần kết bài: Tác giả khẳng định cuộc đời và sự nghiệp của Nguyễn Đình Chiểu là một tấm gương sáng.
* Cách sắp xếp các luận điểm như vật là phù hợp với nội dung của bài viết. Cách sắp xếp luận điểm ở trong tác phẩm khác với trật tự thông thường ở chỗ tác giả nói về con người cũng như tấm lòng của Nguyễn Đình Chiểu sau đó mới trình bày những nét đặc sắc trong thơ văn của Nguyễn Đình Chiểu.
Câu 2 (trang 53 sgk Ngữ Văn 12 Tập 1):
Thơ văn Nguyễn Đình Chiểu cũng giống như “những vì sao có ánh sáng khác thường”, “con mắt của chúng ta phải chăm chú nhìn thì mới thấy”. Đây là cách nhìn mới mẻ của tác giả:
- “Ánh sáng khác thường chính” là vẻ đẹp mộc mạc, giản dị của thơ văn Nguyễn Đình Chiểu
- “Con mắt của chúng ta phải chăm chú nhìn thì mới thấy” tức là phải kiên trì, nghiên cứu thì mới khám phá được vẻ đẹp ấy.
→ Cách đặt vấn đề và giải quyết vấn đề có ý nghĩa định hướng cho việc nghiên cứu, tiếp cận thơ văn Nguyễn Đình Chiểu: cần có cái nhìn nhận sâu sắc, khoa học, hợp lí.
Câu 3 (trang 54 sgk Ngữ Văn 12 Tập 1):
Tác giả đã giúp chúng ta nhận ra những “ánh sáng khác thường” của ngôi sao sáng Nguyễn Đình Chiểu trên bầu trời văn nghệ Việt Nam qua:
* Cuộc sống và quan niệm sáng tác của nhà thơ:
- Cuộc sống:
+ Là nhà nho, sinh trưởng ở Đồng Nai.
+ Bị mù, viết thơ và phục vụ kháng chiến.
+ Là một nhà thơ có tâm hồn trong sáng và cao quý trong thời kì khổ nhục nhưng vĩ đại của dân tộc.
→ Đời sống và hoạt động của Nguyễn Đình Chiểu là một tấm gương anh dũng.
- Quan điểm sáng tác của Nguyễn Đình Chiểu: thơ văn mang tính chiến đấu, giàu tính biểu cảm: “Chở bao nhiêu đạo thuyền không khẳm / Đâm mấy thằng gian bút chẳng tà”.
* Thơ văn mà ông sáng tác để phục vụ cuộc chiến đấu chống xâm lược bảo vệ Tổ quốc:
Được tập trung thể hiện qua luận điểm: “Thơ văn yêu nước của Nguyễn Đình Chiểu làm sống lại trong tâm trí của chúng ta… suốt hai mươi năm trời”
+ Tái hiện lịch sử của nước ta suốt 20 năm tính từ 1860 - đây là thời kì đau thương mà anh dũng.
+ Thơ văn yêu nước của Nguyễn Đình Chiểu trong đó phần lớn là những bài văn tế ca ngợi những anh hùng suốt thời đại tận trung với nước và than khóc những liệt sĩ đã chọn con đường cứu nước cho nhân dân.
* Truyện Lục Vân Tiên
- Nội dung: Là một bản trường ca chính nghĩa, những đạo đức quý trọng ở đời, ca ngợi trung nghĩa.
- Nghệ thuật: đây là một chuyện “kể”, chuyện “nói”, lối văn “nôm na”, dễ nhớ, dễ thuộc, có thể truyền bá rộng rãi trong dân gian.
- Hạn chế tác phẩm: lời văn không hay cho lắm. Nguyên nhân:
+ Chủ quan: vì nhà thơ bị mù, phảo cho người khác chép lại và không thể sửa lại, duyệt lại văn bản.
+ Khách quan: do hiện tượng tam sao thất bản.
Câu 4 (trang 54 sgk Ngữ Văn 12 Tập 1):
Ngôi sao Nguyễn Đình Chiểu đáng lẽ phải sáng hơn nữa không chỉ trong thời ấy mà cả trong thời đại hiện nay bởi đến nay vẫn còn nhiều người vẫn chưa hiểu hết giá trị thơ văn Nguyễn Đình Chiểu. Giá trị thơ văn của Nguyễn Đình Chiểu không chỉ có tác dụng to lớn đối với nhân ta thời kì ấy mà đến nay vẫn còn nguyên giá trị.
Câu 5 (trang 54 sgk Ngữ Văn 12 Tập 1):
Bài văn nghị luận không khô khan mà trái lại có sức hấp dẫn bởi:
- Tác động đến lí trí người nghe ở lập luận chặt chẽ, lí lẽ, dẫn chứng xác đáng.
- Tác động đến tình cảm người nghe, ngôn từ trong sáng, giản dị, giàu hình ảnh, sử dụng biện pháp tu từ, so sánh, tăng tiến, giọng điệu hùng hồn, tha thiết.

Luyện tập

* Văn thơ Nguyễn Đình Chiểu không xa lạ với giới trẻ ngày nay, bởi nó ghi lại bức tranh chân thực đời sống xã hội và con người đồng thời gửi gắm tình cảm chân thành, cảm xúc mãnh liệt của người đấu tranh hết mình vì lẽ phải và tự do của dân tộc.
- Cuộc đời và quan niệm sáng tác.
- Văn thơ yêu nước của Nguyễn Đình Chiểu.
- Truyện Lục Vân Tiên.
* Văn tế nghĩa sĩ Cần Giuộc ngày nay và giá trị của nó
- Đây là một bài tương đối khó đối với học sinh bởi có nhiều câu văn dài, sử dụng nhiều điển tích, điển cố, sử dụng cách nói mộc mạc của nhân dân Nam Bộ.
- Tuy nhiên Văn tế nghĩa sĩ cần Giuộc vẫn là một tác phẩm vô giá:
+ Là trang sử vẻ vang của nhân dân Nam Bộ trong buổi đầu kháng chiến chống giặc Pháp xâm lược.
+ Là bài ca về những người anh hùng nông dân thất thế nhưng họ vẫn luôn sống mãi trong lòng người dân Việt Nam.
+ Ghi lại cuộc kháng chiến chống Pháp oanh liệt của nhân dân ta, tự hào về truyền thống anh hùng dân tộc.

 

Soạn bài Nguyễn Đình Chiểu, ngôi sao sáng trong văn nghệ của dân tộc, Ngắn 3

Câu 1: Tìm những luận điểm chính của bài văn. Anh (Chị) thấy cách sắp xếp luận điểm đó có gì khác với trật tự thông thường? 

Trả lời: 
a. Các luận điểm chính của bài :
 Mở bài: Nguyễn Đình Chiểu là ngôi sao sáng và sáng nhất trong bầu trời văn nghệ dân tộc.
Thân bài:
 - Nguyễn Đình Chiểu (con người và cuộc đời) - một nhà thơ yêu nước. 
- Những giá trị thơ văn yêu nước của Nguyễn Đình Chiểu.
- Truyện Lục Vân Tiên .
Kết bài: 
- Nguyễn Đình Chiểu là tấm gương sáng , 1 người chiến sĩ yêu nước và một nhà thơ lớn của nước ta. 
b. Cách sắp xếp các luận điểm trên khác với trật tự thông thường : 
- Phạm Văn Đồng trình bày, giới thiệu về con người và cuộc đời của tác giả. Sau đó mới lược qua các tác phẩm và cụ thể phân tích tác phẩm tiêu biểu “Lục Vân Tiên” của Nguyễn Đình Chiểu. 
⟹ Nguyễn Đình Chiểu là con người đặc biệt. Muốn hiểu về thơ ông thì trước hết phải biết được con người của ông.
 
Câu 2. Theo tác giả, vì sao văn thơ của Nguyễn Đình Chiểu cũng giống như “những vì sao có ánh sáng khác thường”, “con mắt của chúng ta phải chăm chú nhìn thì mới thấy?
 Trả lời:
 Vì những lí do sau:
- Văn chương là một bầu trời rộng lớn và nó chứa đựng những vì sao với những ánh sáng khác nhau. 
- Thơ văn Nguyễn Đình Chiểu không chỉ tái hiện lại cuộc chiến đấu oanh liệt của nhân dân ta chống bọn xâm lược phương Tây; mà còn đẹp bởi tư tưởng, tình cảm, tâm hồn trong sáng và cao quý của ông đối với thơ văn . 
 
Câu 3. Tác giả Phạm Văn Đồng giúp chúng ta nhận ra những “ánh sáng khác thường" như thế nào trên bầu trời văn nghệ dân tộc?
 Trả lời:
-  Cuộc đời Nguyễn Đình Chiểu là tấm gương về tinh thần yêu nước và lòng căm thù giặc sâu sắc :
+ Cuộc đời bất hạnh (Bị mù cả hai mắt, sống trong thời kì nước nhà lâm nguy) nhưng vẫn vì dân, vì nước, nguyện hi sinh chiến đấu đến cùng.  
+ Quan niệm sáng tác đúng đắn, tiến bộ: Tác giả đã dũng cảm dùng thơ văn làm vũ khí chiến đấu, đánh thẳng vào giặc ngoại xâm và tôi tớ của chúng. 
- Các sáng tác thơ văn của Nguyễn Đình Chiểu luôn ngợi ca những người anh hùng suốt đời tận tâm với nước và than khóc những người liệt sĩ đã trọn nghĩa với dân 
- Truyện Lục Vân Tiên là một bản trường caca ngợi chính nghĩa, những đạo đức đáng quý trọng ở đời, ca ngợi những người trung nghĩa 
 
Câu 4. Vì sao tác giả lại cho rằng ngôi sao Nguyễn Đình Chiểu đáng lẽ ra phải sáng tỏ hơn nữa, không chỉ trong thời ấy mà cả trong thời đại hiện nay? 
Trả lời:
Vì:
- Còn rất ít người biết đến thơ văn yêu nước của Nguyễn Đình Chiểu 
- Mặt khác, ông là lá cờ đầu của thơ ca chống Pháp, cần được giương cao hơn nữa trong thời đại của ông và ngay cả thời đại ngày nay. 
- Phải sáng tỏ hơn để khôi phục lại giá trị đích thực của thơ văn yêu nước lớn ở miền Nam không chỉ trong quá khứ mà cả hiện tại 
 
Câu 5. Giải thích nguyên nhân của sức hấp dẫn, lôi cuốn của bài văn nghị luận trên? 
Trả lời: 
Vì:
- Cách nghị luận xác đáng, chặt chẽ, xúc động, thiết tha, 
- Hình ảnh, ngôn ngữ đặc sắc 
- Có sự kết hợp giữa cuộc đời và thơ văn Nguyễn Đình Chiểu với cuộc chống Pháp lúc bấy giờ của nhân dân Nam Bộ 🡺 tạo nên sức thuyết phục lớn. 
- Cách nhìn mới mẻ, có giá trị phát hiện của tác giả đã lôi cuốn người đọc vào bài viết của mình. 
 
* Luyện tập 
  Văn thơ Nguyễn Đình Chiểu vẫn không xa lạ với giới trẻ ngày nay và việc học những tác phẩm như Văn tế nghĩa sĩ cần Giuộc của ông ở nhà trường là rất bổ ích. Anh (chị) hãy viết một bài văn nghị luận để phát biểu ý kiến của mình về vấn đề trên ? 
Gợi ý: 
- Khẳng định ý kiến : Đúng 
- Phân tích các bài điển hình là văn tế trên cả nội dung và nghệ thuật. 
- Bài học rút ra bổ ích như thế nào ?

Ngoài nội dung ở trên, các em có thể tìm hiểu thêm phần Soạn bài Đọc thêm: Đất nước nhằm chuẩn bị cho bài học này.

Tìm hiểu chi tiết nội dung phần Soạn bài Việt Bắc (tiếp theo) để học tốt môn Ngữ Văn 12 hơn.

Bên cạnh nội dung đã học, các em cần chuẩn bị bài học sắp tới với phần Soạn bài Luật Thơ để nắm vững những kiến thức Ngữ Văn 12 của mình.

https://thuthuat.taimienphi.vn/soan-bai-nguyen-dinh-chieu-ngoi-sao-sang-trong-van-nghe-cua-dan-toc-37712n.aspx

Tác giả: Trần Thuỳ     (3.8★- 15 đánh giá)  ĐG của bạn?

  

Bài viết liên quan

Những cảm nhận sâu sắc anh (chị) qua tìm hiểu cuộc đời và thơ văn Nguyễn Đình Chiểu.
Phân tích bài Văn tế nghĩa sĩ Cần Giuộc
Lẽ ghét thương là lời tâm huyết của Nguyễn Đình Chiểu về nỗi ghét tình thương
Tinh thần nhân đạo của Nguyễn Đình Chiểu thể hiện thế nào khi xây dựng hình tượng người nông dân anh hùng trong bài Văn tế nghĩa sĩ Cần Giuộc
Soạn bài Chạy giặc
Từ khoá liên quan:

soan bai nguyen dinh chieu ngoi sao sang trong van nghe cua dan toc

, Hướng dẫn soạn bài Nguyễn Đình Chiểu, ngôi sao sáng trong văn nghệ của dân tộc,
SOFT LIÊN QUAN
  • Bài phát biểu ngày hội đại đoàn kết toàn dân tộc

    Diễn văn khai mạc ngày hội đại đoàn kết

    Bài phát biểu ngày hội đại đoàn kết toàn dân tộc là một trong những nội dung không thể thiếu khi tổ chức ngày hội đại đoàn kết toàn dân, mang đến sự thành công tốt đẹp cho buổi lễ. Các bạn có thể tham khảo một vài mẫu lờ ...

Tin Mới


 Mùa hè tới rồi muốn so sánh giá tìm điều hòa giá rẻ nhất thị trường hãy dùng TopGia để so sanh gia có nhiều mẫu dieu hoa để so sanh sanh, xem dieu hoagiá rẻ để so sánh giá